Nieuwsflits

Hoe een eenvoudige timmermanszoon de glorieuze Romeinse goden versloeg

geplaatst op: 12-01-2017

Wie was Jezus eigenlijk? Was Jezus wel Jezus of was Johannes de Doper eigenlijk Jezus? Had hij broers of zussen? Heeft hij sowieso wel bestaan? Fik Meyer heeft zich verdiept in de feiten over Jezus en nog nooit riep een onderwerp zoveel commotie op als zijn verhaal over de historische Jezus.

Fik Meyer vertelde ons erover op 8 januari. Hij is een van Nederlands bekendste historici die over Romeinse en christelijke geschiedenis schrijft. Hij stelde dat alles wat de evangelisten over Jezus vertellen niet per se mythisch is, maar dat hij zich voor een beeld van de historie liever baseerde op Flavius Josephus. Meyer noemt hem de vijfde evangelist. Niet omdat hij 'de boodschap' heeft verkondigd, maar omdat hij verslag heeft gedaan van de machtsverhoudingen in die tijd. Hij was een jood en een tijdgenoot van Jezus en via Flavius Josephus is er enigszins een beeld te vormen van de werkelijkheid. Volgens Fik Meyer moet hij verder een draak van een kerel zijn geweest, een arrogante verrader die door zijn eigen volk gehaat werd.

Meyer vertelde in een boeiend, maar complex relaas over de korte tijd dat er rumoer was rond Jezus en de weinige plaatsen waar hij is gesignaleerd. Jezus zorgde voor veel onrust, wat snel tot zijn dood leidde. Het ging om een uithoek van het Romeinse rijk en geen Romein had toen kunnen bedenken dat een timmermanszoon populairder zou kunnen worden dan de tot de verbeelding sprekende he-mannen die de Romeinse goden waren. Wie de woorden van Fik Meyer goed heeft beluisterd, kan alleen maar concluderen dat Jezus een uitstekend organisator en PR-man moet zijn geweest. Hij bouwde een hiërarchie op, waar Petrus bovenaan stond. Onder hem waren er apostelen, 72 invloedrijke mannen en honderden volgelingen die geschoold werden in het woord van Jezus en het in allerlei dorpen verkondigden. Dat is feitelijk en die organisatiestructuur was een succesformule. Zonder de moderne verspreidingsmiddelen bereikten de verhalen velen. De wonderen waarover verteld werd, waren aansprekend en zijn steeds meer een eigen leven gaan leiden, steeds meer aangedikt. Ook Fik Meyer kon ons niet helemaal duidelijk maken waar feit en fictie nog helder te scheiden zijn.

Meyer legde uit hoe het in eerste instantie ging om een joodse zaak, maar door de verspreiding van de joden over het Romeinse rijk zijn de verhalen overal terecht gekomen. Wat van oorsprong een kleinschalig joods gebeuren was, groeide uit tot een religie van wereldformaat. En natuurlijk pikte de kerk later van alles in, want het kon natuurlijk niet zo zijn dat in het hart van het christendom, in Rome, de belangrijkste figuren niet zouden zijn geweest. Meyer laat zien dat de kerk kerstent wat niet van haar was, om te beginnen Jezus, Petrus en Paulus, die met terugwerkende kracht allen in Rome zijn geweest en daar zijn herkruisigd of gekruisigd.

Een mooie start van het nieuwe jaar met een gedreven spreker. Fik Meyer komt deze maand nog een keer, maar dan bereidt hij de leerlingen van vwo-5 voor op hun Romereis. We verheugen ons er al op.

Extra foto's